--------------------------------------------------------

 

Paastijd - kleppertijd (1932) ...

                                                (groter formaat)

Hoefsmid Corbeij ...

Werkpaarden waren het meestal, die in de smidse van Corbeij aan de Trippaardstraat van een nieuw stel hoefijzers werden voorzien. Velen herinneren zich nog de geur en het gesis van verbrand hoorn als de gloeiende ijzers op de op maat gekapte hoeven werden gedrukt en met vierkante spijkers werden vastgenageld. Als kind konden we ons nauwelijks voorstellen dat zoiets voor de edele viervoeters tamelijk pijnloos verliep. Een beul was het in onze ogen, die smid. Als we de euvele moed hadden gehad zouden we hem zelf wel eens blootsvoets in de travalje hebben laten plaatsnemen. Nieuwe hoefijzers onder zijn knokige tenen. Maar we lieten die gedachte al snel voor wat het was, want we hadden stiekem nogal respect voor deze ambachtsman die zo handig was met hamer en vuur. Voor je het wist had hij je aan de ketting gelegd, fantaseerden we. Smeden moest je niet voor de voeten lopen. Net zo min als pas beslagen paarden, die het te pas en te onpas in hun bol kregen en op hol sloegen. Smeden en paarden, het zijn edele schepsels, maar je kunt toch beter een stapje opzij doen als ze in de buurt komen.

Hoezo ... tijden veranderen?




Zondagse soep ...

Ja, er was natuurlijk ook nog een limonadefabriekje in Thorn. Mooder vanne Steeg controleerde op zondagmorgen na terugkomst uit de kerk altijd even of alles nog in orde was in het bedrijfspand, gevestigd in een gedeelte van het huidige hotel aan de Hoogstraat. Limonade in diverse kleuren, na productie per handkar gedistribueerd richting de talloze parttime cafeetjes die Thorn destijds rijk was. Thornse limonade, als voorloper van de latere Herschi's en Exota's. Versnapering voor de jeugd en het vrouwelijk deel van de bevolking. Want de mannen van toen hielden het gevoeglijk toch maar bij een biertje of een jenevertje met suiker. Voornamelijk op zondag, na de hoogmis welteverstaan. Of later op de dag als de voetballers weer eens het loodje hadden gelegd tegen de rauwdouwers uit Wessem. Even rust, ontsnappen aan de doordeweekse werkelijkheid van armoede en hard werken. Even een praatje over weer en werk, de harmonie, het vee en de oogst voordat een van de kinderen, gestuurd door moeder de vrouw, kwam zeuren over de soep die koud stond te worden. Gedaan met de rust, opgejaagd voor een pannetje aardappelen dat op het fornuis stond te verpieteren. Blijkbaar bestond de ware zondagsrust ook toen al niet. Of het moet dat armzalige dutje naast de kachel na die zondagse soep zijn geweest.


Kantoorboekhandel Dijkstra ...


Thorn kende in de vijftiger en zestiger jaren een ongekend breed scala aan neringdoenden. Meerdere bakkers-, slagers- en schoenwinkels, maar ook meerdere speciaalzaken. Zoals bijvoorbeeld de dorpsdrukkerij van Adams, de fourniturenzaak van Christien vanne Zaeger, modezaak van Acht, de ijzerwinkel van Harieke, Marius' bazaar, de hoedenwinkel van Jeanne van Berb, de sigarenzaak van Baer de Köster, het snoepwinkeltje annex eiermijn van Minus Ex, de winkeltjes van Marieke, Klaorke en Kruimeltje, de meelmaalderijen Smeets en van de Boel, een heuse frietkraam van de familie Nevels, koeaperslieëger Wolter, boomtransportonderneming Adams, busonderneming Rulkens, citybioscoop Royal en ijssalon Parren. Verder nog een groentezaak, een machinefabriek, twee fietsenherstellers, drie smederijen, een handjevol kappers, twee kolenboeren, een sjroeapboer en natuurlijk veertien netjes  over het dorp verspreide horecagelegenheden, waaronder toen al superdisco Parren. Niet niks alles bij elkaar, big business in een klein dorpje.
Maar de meest spannende zaak was wel die van Mevrouw Dijkstra in de Hoogstraat. In het gangetje al rook je de speciale geur van de groene schriften die je benodigde voor het schrijven van de door het plaatselijke gilde van beroepsopvoedkundigen opgedragen strafregels. Als je dan vervolgens de deur rechts naar de winkel opende werd je overrompeld door een niet alledaagse maar wel onmiskenbaar heerlijke geurmix van papier, potloden, lijm, stempelinkt, gummetjes en enveloppen. In de etalage had je natuurlijk al de nieuwste uitgave gezien van De avonturen van Miep en af en toe zelfs Arendsoog en Witte Veder. Maar die lagen in de winkel goed beschermd onder glas. Als Mevrouw Dijkstra goed geluimd was mocht je ze heel even vasthouden. Kopen was er niet bij, dat wist zij natuurlijk al lang. Drie "knabben" brandden in je broekzak. Door moeder thuis voorbestemd voor dat strafregelschrift met dat witte etiket, waarop je naderhand thuis in je mooiste handschrift je naam noteerde. Even snel rondkijken nog naar al die mooie spullen en dan op dringend verzoek van de statige maar strenge eigenaresse met je schriftje van vijftien cent de deur weer uit. Stoer doen met nog een paar rinkelende metalen plaatjes in je broekzak om haar te imponeren had geen zin. Mevrouw Dijkstra kende haar pappenheimers.


't Is weer maandag. Wasdag ...

Schep en zeef ...



Schep en zeef waren zijn gereedschap. Bij het minste zuchtje wind stond hij op de stoep. Het kaf van het koren scheiden. Jan leverde kwaliteit. Geen concessies. Tot oudejaarsdag zal hij dat blijven doen. Zolang de voorraad strekt, daarna is het afgelopen. De poort gaat dicht, schep en zeef gaan naar de kringloop. Jan gaat rentenieren. En een beetje projectontwikkelen. Voor hobby en plezier nog een halve straat starterwoningen bouwen. Want na een levenlang mulderen moet Jan ook ná Nieuwjaar nog iets omhanden hebben.

Stoere mannen ...


WIK noemden ze zich. Een afkorting van Wilhelminalaan, Ittervoorterweg en Kruis-weg. Een vertegenwoordigend buurtteam, samengesteld bij gelegenheid van een dorpsvoetbaltoernooi midden zestiger jaren toen een hoekschop nog een corner heette. Veel illustere personen waarvan de knieën duidelijk niet geschapen waren voor het harde voetbalspel. Met onder anderen een aspergeboer, een cafébaas, een stel mijnwerkers, een schilder, een paar bouwvakkers, een belastingambtenaar en een verzekeringsagent. Zo te zien allemaal al op wat gevorderde leeftijd. Eenheid van tenue, alleen de kleur van de broeken was niet goed afgestemd. Hoge ogen zullen ze niet gegooid hebben tijdens het toernooi, veel doelpunten zullen ze waarschijnlijk niet gescoord hebben, maar veel plezier hebben ze zo te zien wel gehad. Na afloop natuurlijk toch een kleine beker van de organisatie, troostende woorden van de voorzitter, eeuwige roem en in de kantine een stevige pot bier en een dikke sigaar. Maandagmorgen hevige spierpijn in lijf en leden. Niks massage, boterhammen smeren en gewoon weer aan het werk. Stoere mannen, mooie tijden.

Barbarakapel (1976)

Het kapelletje van Sinte Barbara. Devotiekapel voor onder andere het mijnwerkers-gilde dat destijds in Thorn talrijk vertegenwoordigd was. Maar ook toevluchtsoord voor ondeugende scholieren die er hun strafregels schreven en natuurlijk voor stout-moedige meiden die in de luwte van de "deepe straot" hun eerste vluchtige kus ontvingen. Het is zelfs niet ondenkbaar dat de wat meer gevorderden in de schaduw van het gebouwtje hun allereerste stuntelige vrijpartij hebben beleefd. Barbara zal het allemaal stiekem hoofdschuddend maar verder onbewogen aanschouwd hebben, want gelukkig zijn ook heiligen zelf ooit jong geweest.

Holstraat met pomp en bokkenwagen ...

Al begin vorige eeuw multifunctioneel ...

Het "oud gemeentehuis" aan de Wijngaard in Thorn heeft sinds mensenheugenis een multifunctionele functie. Het gebouw op zich veranderde in de loop der jaren nauwelijks van uiterlijk. Het gebruik ervan des te meer. Nagenoeg alle sociale en minder sociale functies heeft het gebouw in de loop der tijden vervuld. Het gebouw diende onder andere als huisvesting voor de handhavers van de wet van de Koninklijke Marechaussee, bestuurders van de gemeente Thorn, de stoere meiden van de Gidsen, de mannen en vrouwen van studentenclub Utopia, de plaatselijke VVV, het huidige museum, een dependance van de Regiobank en een groot aantal wisselende bewoners van de appartementen op de bovenverdieping. Er schijnt zelfs ooit een heuse wietplantage ontmanteld te zijn. En het scheelde destijds niet veel of zelfs de plaatselijke Pannenkoekenbakker had er zijn thuisbasis gevonden. Kortom, een multifunctioneel gebouw met intern veel wisselende bestemmingen, maar met een robuuste en eeuwigdurende uitstraling.

Thorn op doek 1950 (4e van 14)

Hofstraat circa 1907 ...

                                                               (groot formaat)

 

Zwavelzwam?

De eik op bovenstaande foto heeft sinds enige tijd nogal last van een ongenode mee-eter. Bij nadere beschouwing blijkt het een gigantische parasiet te zijn die meelift op de voedsel- en waterhuishouding van de eik. Nee, het is geen eekhoornbrood, zoals meerdere passerende fietstoeristen op belerende toon beweren. Maar wat is het dan wel? De meest gangbare leerboeken geven geen uitsluitsel over naam en geslacht van deze kleurige mee-eter. Deze soort lijkt nog het meest op de zwavelzwam (Laetiporus sulphureus), een parasitaire zwam die met name oude eikenbomen aanvalt in de zomer en vroege herfst. Het zou dus een zwavelzwam kunnen zijn, maar honderd procent zeker weten we het niet.

Appels en peren ....

Het is oogsttijd. Voorlopig even niet meer naar de Aldi. Het zijn vooralsnog geen grote hoeveelheden die ons zouden nopen om de veiling te bezoeken of om de voedselbank te bevoorraden. Maar het begin is er. Appels en peren, druiven, hazelnoten, walnoten, rode bessen, kruisbessen en aardbeien. Het was en is er allemaal. Alles uit eigen tuin. En het bloeit en groeit zonder dat je er veel energie in hoeft te steken. Zo nu en dan een handje mest en een scheut opgevangen regenwater volstaat. De natuur doet de rest. Geeft toch een goed gevoel, heel anders dan een blinkend tegelterras of een glad geschoren gazonnetje. En je hoeft er de deur niet meer voor uit. Zin in een Jonagoldje? Je hoeft er je hand maar voor uit te steken. Een Pinot Noirtje voor bij het kaasplankje? Pluk maar raak. En alles biologisch door een onzichtbare hogerhand op maat gevormd en van schitterende kleuren voorzien. Fruit telen is niet zo moeilijk, met simpel tuingereedschap en een beetje geduld kom je al een heel eind. Nu alleen nog die ladder voor later als de boomtoppen tot in de hemel reiken.



Thorn 70 jaar bevrijd ...

Thorn stond op 11 september in het teken van de bevrijding van het Duitse juk in 1944. Die bevrijding vond zeventig jaar geleden plaats op 25 september. De festiviteiten bestonden onder andere uit een expositie, kransleggingen, een defilé en een bevrijdingsconcert. Ook werd bij die gelegenheid een herdenkingsboek gepresenteerd.
Meer informatie over de herdenkingsplechtigheden en bestelmogelijkheden van het herdenkingsboek is te vinden op

 

www.stichtingherdenkingbevrijdingthorn.nl

 

 

De stompe toren van ...

Kerkberg ...

Thorn op doek 1949 (3e van 14)

Thorn op doek 1942 (2e van 14)